Teknobench

Kalkulatur taċ-ċifri sinifikanti

Għodd iċ-ċifri sinifikanti ta’ numru, ara liema ċifri jgħoddu u għaliex, u arrotonda għal kwalunkwe għadd ta’ ċifri sinifikanti, bin-notazzjoni xjentifika.

Ikteb in-numru eżattament kif kien miktub: iż-żeri fl-aħħar u l-punt deċimali jgħoddu. In-notazzjoni xjentifika taħdem ukoll: 1.20e3, 1.20 × 10^3 jew 1.2x10⁻³.

Ċifri sinifikanti
–
Postijiet deċimali
–
Notazzjoni xjentifika
–

Liema ċifri jgħoddu

Iċ-ċifri enfasizzati huma sinifikanti; sottolinjatura b’tikek = żero ambigwu fl-aħħar.

Regoli applikati

Arrotonda għal ċifri sinifikanti

Valur arrotondat

–

Kif tuża l-kalkulatur taċ-ċifri sinifikanti

  1. Ikteb in-numru fil-kaxxa Numru eżattament kif kien miktub jew imkejjel. Iż-żeri fl-aħħar u l-punt deċimali jgħoddu, allura 12.0 u 12 m’għandhomx l-istess għadd ta’ ċifri sinifikanti.
  2. L-għadd jiġġedded hekk kif tikteb; Għodd tagħmel l-istess meta trid.
  3. Aqra n-numru ta’ Ċifri sinifikanti, il-Postijiet deċimali u l-valur f’Notazzjoni xjentifika, miktub b’dak in-numru eżatt ta’ ċifri sinifikanti.
  4. Taħt Liema ċifri jgħoddu, iċ-ċifri sinifikanti jiġu enfasizzati. Poġġi l-maws fuq ċifra biex tara r-regola li tapplika. Sottolinjatura b’tikek timmarka żero ambigwu fl-aħħar.
  5. Regoli applikati telenka kull regola użata u ċ-ċifri li tikkonċerna.
  6. Biex tarrotonda, ikteb valur f’Numru ta’ ċifri sinifikanti taħt Arrotonda għal ċifri sinifikanti. Il-Valur arrotondat jidher f’notazzjoni standard u xjentifika, u Ikkopja tikkopjah.

In-notazzjoni xjentifika tista’ tinkiteb bħala 1.20e3, 1.20 × 10^3, 1.20x10^3 jew 1.2x10⁻³ b’ċifri superskritti.

Ir-regoli biex tgħodd iċ-ċifri sinifikanti

  1. Iċ-ċifri mhux żero huma dejjem sinifikanti. 123.45 għandu ħamsa.
  2. Iż-żeri bejn ċifri mhux żero huma sinifikanti (xi drabi msejħa żeri maqbuda). 1002 għandu erbgħa, u hekk ukoll 3.005.
  3. Iż-żeri fil-bidu qatt ma huma sinifikanti. Jpoġġu biss il-punt deċimali: 0.00340 għandu tliet ċifri sinifikanti (3, 4 u ż-żero tal-aħħar).
  4. Iż-żeri fl-aħħar huma sinifikanti meta jinkiteb punt deċimali. 12.00 għandu erbgħa; 1200. (b’punt fl-aħħar) għandu erbgħa wkoll.
  5. Iż-żeri fl-aħħar ta’ numru sħiħ mingħajr punt deċimali huma ambigwi. 1200 jista’ jkollu tnejn, tlieta jew erbgħa ċifri sinifikanti skont kif tkejjel. B’konvenzjoni din l-għodda tgħodd biss dawk ċerti (tnejn) u tgħidlek il-firxa possibbli.
  6. Fin-notazzjoni xjentifika, il-mantissa biss tgħodd. 1.20 × 10³ għandu tliet ċifri sinifikanti; il-qawwa ta’ għaxra tċaqlaq biss il-punt deċimali.

Valur ta’ żero huwa każ speċjali: 0 sempliċi jgħodd bħala ċifra waħda, u ż-żeri miktuba wara l-punt deċimali (0.00) juru l-preċiżjoni tiegħu.

Għaliex iċ-ċifri sinifikanti jgħoddu

Iċ-ċifri sinifikanti jesprimu kemm kejl huwa preċiż. Li tikteb 2.50 m tgħid li t-tul huwa magħruf sa ċentimetru, filwaqt li 2.5 m jiddikjara biss id-deċimetru. Fil-fiżika u fil-kimika, ir-riżultati jiġu arrotondati biex ma jiddikjarawx aktar preċiżjoni mid-dejta: meta timmultiplika jew taqsam, żomm l-istess għadd ta’ ċifri sinifikanti bħal tal-fattur l-inqas preċiż; meta żżid jew tnaqqas, żomm l-istess għadd ta’ postijiet deċimali bħal tat-terminu l-inqas preċiż.

Biex tneħħi l-ambigwità ta’ 1200, ikteb f’notazzjoni xjentifika: 1.2 × 10³ (żewġ ċifri sinifikanti), 1.20 × 10³ (tlieta) jew 1.200 × 10³ (erbgħa).

Arrotondament għal ċifri sinifikanti

L-arrotondament juża r-regola tas-soltu “nofs ’il fuq”: 0.004050 għal żewġ ċifri sinifikanti jagħti 0.0041, u 123456 għal tlieta jagħti 123000, jew 1.23 × 10⁵. Iż-żeri fl-aħħar li jagħmlu parti mill-preċiżjoni jinżammu, allura 0.002 għal tliet ċifri sinifikanti jinkiteb 0.00200. Il-kalkolu jsir fuq deċimali eżatti, qatt fuq virgola mobbli binarja.

Mistoqsijiet frekwenti

Kemm għandu ċifri sinifikanti 0.0050?

Tnejn: il-5 u ż-żero tal-aħħar. It-tliet żeri qabel il-5 huma żeri fil-bidu u jpoġġu biss il-punt deċimali.

Iż-żeri fl-aħħar huma sinifikanti?

Wara punt deċimali, iva (2.50 għandu tlieta). F’numru sħiħ mingħajr punt deċimali, huma ambigwi (2500 għandu mill-inqas tnejn). Jekk iżżid punt (2500.) jew tuża n-notazzjoni xjentifika jsiru espliċiti.

In-numri eżatti għandhom ċifri sinifikanti?

Kwantitajiet magħduda (12-il bajda) u kostanti definiti (100 cm f’1 m) huma eżatti: għandhom għadd bla limitu ta’ ċifri sinifikanti u ma jillimitawx il-preċiżjoni ta’ riżultat.

Kif huma differenti ċ-ċifri sinifikanti mill-postijiet deċimali?

Il-postijiet deċimali jgħoddu ċ-ċifri wara l-punt deċimali; iċ-ċifri sinifikanti jibdew mill-ewwel ċifra mhux żero. 0.0123 għandu erba’ postijiet deċimali imma tliet ċifri sinifikanti biss.

Nista’ nikteb numri b’separaturi tal-eluf?

Iva: 1,234.5 jinqara 1234.5. Is-separatur innifsu jiġi injorat meta jingħaddu ċ-ċifri.